“If you are neutral in situations of injustice, you have chosen the side of the oppressor.” Het zijn de woorden van Desmond Tutu, de mensenrechtenverdediger de zich verzette tegen de apartheid in Zuid-Afrika. Zijn woorden zijn voor mij misschien wel de baseline. Neutraliteit is eigenlijk een soort paradox, een semantische fout, neutraliteit bestaat niet. In de basis gaat het altijd over een keuze maken. Mensen die voor mensenrechten strijden maken de keuze om zich te verzetten tegen de vlag van een genocidale staat, een stadsbestuur dat vervolgens niets doet maakt dus de keuze om niets te doen en de vlag te laten hangen. Hier zit het probleem, de keuze om niets te doen is ook een keuze en bijgevolg dus helemaal niet neutraal. Niet kiezen is ook kiezen.
Maar het wordt nog erger, want de keuze die in Antwerpen werd gemaakt deze week was niet enkel een keuze om niets te doen aan de vlag. De keuze die werd gemaakt was plots een gevaar voor onze democratie. Een democratisch verkozen parlementslid en voorzitter van een oppositiepartij werd opgepakt, samen met een tiental andere vreedzame mensen die aanwezig waren op het protest. De keuze die werd gemaakt was weeral een keuze om het recht op protest in te perken. En voor ik mensen hoor beginnen over dat het protest zogenaamd niet was goedgekeurd, dat het op een andere plaats had moeten doorgaan want zo had de burgemeester beslist. Ja dat klopt, maar net daar knelt het schoentje. Als de macht waartegen je protesteert, zomaar mag gaan bepalen wie er waar en wanneer over wat mag protesteren, dan is dat geen recht op protest meer. Protest mag luid zijn, het mag schuren, het mag onaangenaam zijn, het mag ongemak oproepen, sterker nog, het moet misschien al die zaken wel zijn.
“If you are neutral in situations of injustice, you have chosen the side of the oppressor.”
Want het is nu eenmaal geen aangename situatie. Enkele dagen geleden nog rapporteerde de VN dat Israël met opzet en doelbewust kinderen heeft geviseerd en vermoord in Gaza. En de vlag van Israël wapper gewoon in de wind aan het volgens Els van Doesburg neutrale stadhuis. De hypocrisie spat er vanaf, de vlag van Rusland zien we bijvoorbeeld (terecht) toch ook niet hangen aan mevrouw de burgemeester haar neutrale stadhuis? Sowieso zijn vlaggen niet neutraal, het zijn symbolen, symbolen van politieke allianties en samenwerkingen. Zo is voor de N-VA van mevrouw Van Doesburg hun vlag van de volledig zwarte Vlaamse leeuw het symbool van het onafhankelijk Vlaanderen waar zij graag naar streven. Zo is de Belgische vlag die de voetbalsupporter uithangt tijdens een WK het symbool voor steun aan de nationale ploeg. Zo ook is het laten hangen van de Israelische vlag aan het stadhuis symbool de stille, of nu ja zeg maar luide, steun aan een genocidair en autoritair regime. En door in eigen stad vreedzame protesteerders op te pakken en disproportioneel gewelddadig aan te pakken gaan wij zelf hier ook gevaarlijk de kant op van het autoritaire.
Mijn oproep is simpel, mevrouw de burgemeester. Hou op met u te verstoppen achter neutraliteit, die bestaat niet. De keuze is aan u.
Jarrin is een redacteur bij KETTER Antwerpen